Tụt huyết áp - chỉ số quan trọng không nên xem thường

Đăng bởi nguyen sen vào lúc 28/03/2022

Khi bị huyết áp xuống quá thấp, không đủ máu lên não, thì có thể dẫn đến chóng mặt, té xỉu, hay gặp các bệnh nguy hiểm khác. Bài viết sau đây chỉ ra các lý do thường gặp dẫn đến bệnh thấp huyết áp và cách chữa trị bệnh.

Huyết áp (HA) bình thường của chúng ta là 120/80. Huyết áp thấp là khi chỉ số huyết áp trên (huyết áp tâm thu) khi tim bóp lại thấp hơn 90 và chỉ số huyết áp bên dưới (HA tâm trương) khi tim thả lỏng ra thấp hơn 60. Nói chung, khi HA dưới 90/60 là thấp.

Lý do dẫn đến thấp huyết áp có rất nhiều, từ việc thiếu uống nước cho đến các bệnh lý nguy hiểm. Chính vì vậy, cần tìm ra được lý vì sao huyết áp chúng ta thấp.

 

Các lý do thường gặp của bệnh thấp huyết áp

- Bệnh tim mạch: tim là máy bơm máu của cơ thể. Các bệnh lý về tim mạch có thể dẫn đến huyết áp thấp, ví dụ như khi tim đập chậm, máu không được bơm đủ đến cơ quan hay hở van tim, khiến cho phần lớn máu khi tim bóp bị trào ngược trở lại, dẫn đến việc không có máu bơm xa. Các bạn có thể xem lại các video về bệnh tim của tim và hở van tim để biết thêm về vấn đề này.

 

- Bệnh nội tiết: các tuyến parathyroid , là bệnh về tuyến thượng thận (Adrenal insufficiency), bệnh tiểu đường (thấp đường) hoặc có thể làm thấp huyết áp. Bác sĩ sẽ kiểm tra lại các nội tiết để xem có phải nguyên nhân dễn đến bệnh thấp huyết áp hay không

- Có thai: Khi người phụ nữ đang mang thai, sẽ có thêm một hệ tuần hoàn mới để dẫn máu, khiến cho lượng máu ở cơ thể giảm, dẫn đến bị tụt huyết áp.  Sau khi sinh, hiện tượng tụt huyết áp khi mang thai sẽ trở lại bình thường như trước.

 

- Mất nước: Đây là một trong những lý do thường gặp nhất dẫn đến tụt HA.  Mất nước dẫn đến lượng thể tích chất lỏng trong cơ thể bị giảm, dẫn đến việc thiếu máu bơm lên não, khiến bệnh nhân cảm giác bị chóng mặt, nhức đầu, hay mệt mỏi. Các triệu chứng thường dẫn đến mất nước gồm sốt cao độ, ói hay bị tiêu chảy, hoặc dùng thuốc lợi tiểu quá nhiều (đi tiểu nhiều lần) sẽ khiến cơ thể mất nước đi.

- Mất máu: là một nguyên do khác dẫn đến tụt HA. Mất máu chút ít thường sẽ ít ảnh hưởng đến HA. Tuy nhiên, khi bị mất máu nhiều, cơ thể không thể tự cân bằng được, huyết áp sẽ tụt. Vì vậy, mất máu khi bị tụt HA là dấu hiệu rất nguy hiểm. Mất máu có thể do chảy máu từ bên trong hay bên ngoài, tổn thương đa cơ quan, hay tai nạn. Cần tìm ra lý do mất máu và cầm máu ngay để giữ HA không bị tụt.

- Mất máu do kỳ kinh nguyệt nhiều cũng có thể dẫn đến tụt HA ở các chị em khi đến kỳ kinh nhiều mỗi tháng. Trường hợp này chị em nên chữa trị rong kinh, ra kinh nhiều sẽ cải thiện được tình trạng tụt HA.

-  Sốc phản vệ cũng có thể khiến huyết áp bị tụt nhanh, nhất là khi kèm theo những dấu hiệu nguy hiểm khác như khó thở, môi sưng, đường thở bị sưng, kèm theo bị nổi mẫn trên da.  Sốc phản vệ là do các mạch máu thình lình bị giãn nở, khiến huyết áp bị tụt. 

- Sốc do bị nhiễm trùng cấp: khi cơ thể bị nhiễm trùng hết toàn thân, các mạch máu có thể sẽ bị giãn ra dẫn đến tụt huyết áp nhanh.

- Thiếu chất dinh dưỡng: thiếu các vitamin B12, folate, và sắt cũng có thể sẽ khiến bệnh nhân không tạo ra đủ hồng huyết cầu, dẫn đến việc thiếu máu, và tụt huyết áp.

- Ăn thức ăn quá nhạt (thiếu muối, hyponatremia) cũng có thể sẽ dẫn đến mất nước và tụt HA

- Dùng dụng cụ đo quá lớn khi đo HA trên bệnh nhân có dáng người nhỏ (tay nhỏ, chân nhỏ) cũng có thể cho ra số HA thấp mặc dù bệnh nhân không hề có các triệu chứng.

 

Các loại thuốc có thể dẫn đến tụt huyết áp

- Ngoài các lý do được nêu trên, các loại thuốc dưới đây cũng có thể dẫn đến bị tụt HA. Các bạn nên cẩn thận khi uống các loại thuốc này và nhớ phải đo huyết áp thường xuyên sau khi uống. Nhớ nói cho bác sĩ biết các thuốc nào bạn đang dùng nếu bị tụt HA.

+ Thuốc về lợi tiểu (water pill) như:  Furosemide (Lasix), Hydrochlorothiazide (Microzide)

+ Thuốc block Alpha như Prazosin chữa trị bệnh về tuyến tiền liệt

+ Thuốc block Beta như:  Atenolol hay Propranolol, ức chế nhịp tim, dẫn đến tụt huyết áp

+ Thuốc Parkinson như: Pramipexole  hoặc các thuốc Levodopa (có chứa chất Dopamine)

+ Các thuốc chữa chống trầm cảm như: Tricyclic antidepressant, Doxepin, và Imipramine

+ Thuốc chữa trị bệnh yếu sinh lý như:  Sildenafil (Viagra) hay Tadalafil (Cialis). Các loại thuốc này càng dễ làm tụt HA khi bạn kết hợp với các thuốc chữa đau ngực nhói tim như Nitroglycerin

+ Các thuốc chữa cao huyết áp khi bị dùng quá liều như Amlodipine, Losartan, hay Clonidine.

Tụt huyết áp do đổi vị trí (orthostatic hypotension)

- Đây là một bệnh thường gặp ở nhiều người, nhất là với những người lớn tuổi trên 70 tuổi. Triệu chứng đó là HA bị tụt đột ngột, giảm đến 20 mm Hg khi bệnh nhân thay đổi vị trí, thường là khi người bệnh đứng dậy hay ngồi dậy. Khi người bệnh đứng dậy, máu chạy tụ về phần dưới thân do ảnh hưởng của trọng lực. Ở người bình thường thì các mạch máu sẽ tự động co thắt, tim sẽ tăng nhịp bơm thêm máu, làm giảm đi hiện tượng máu chạy tụ về phần dưới của cơ thể. Vì vậy, máu vẫn đủ để cung cấp lên não hay các cơ quan phần trên.

- Với những người bị hội chứng tụt HA do đổi tư thế, thì máu không được giữ lại phần trên cơ thể, chạy tụ về phía dưới chân, khiến người bệnh không đủ máu lên não, cảm giác bị chóng mặt, nhức đầu, và nặng hai chân.

-Tụt huyết áp do đổi tư thể cũng có thể xảy ra ở các bệnh nhân có bệnh về tim mạch. 

 Nên làm gì khi bị Huyết áp thấp?

- Khi các bạn bị thấp HA với các triệu chứng như chóng mặt, nhức đầu, ói mửa, mất tập trung hay đổ mồ hôi, các bạn cần ngồi xuống hay nằm nghỉ, gọi  ngay 911 (hay 115 tại Việt Nam) nếu thấy kèm theo các dấu hiệu nguy hiểm khác như khó thở, môi tím tái (gợi ý thiếu oxy).

- Tụt Huyết áp quá nhanh có thể dẫn đến bị shock, gồm các triệu chứng như lạnh người, tím tái toàn thân, tim đập nhanh, mạch yếu. Trường hợp này bạn cần phải gọi 911 ngay lập tức và cần được chữa trị theo dõi trong ICU

- Nếu các bạn chỉ bị thấp HA mà không có triệu chứng hay có triệu chứng nhẹ, các bạn cũng cần phải gặp bác sĩ ngay để tìm ra ly do. Trong những trường hợp, thấp HA có thể dẫn đến tới biến chứng nguy hiểm, như bị tổn thương thận cấp tính, tổn thương tim dẫn đến trụy tim nếu như không được chữa trị kịp thời.

- Lưu ý là khi mất nước do quá nóng (khi chạy Marathon) hay khi tắm long trong bồn nước nóng cũng có thể dẫn đến tụt HA. Khi đó, các bạn chỉ việc nghỉ và từ từ uống bù nước bị mất thì Huyết áp sẽ tăng trở lại.

Chữa trị bệnh huyết áp thấp

- Bác sĩ sẽ tìm ra lý do vì sao các bạn bi thấp HA. Tùy vào lý do mà bác sĩ sẽ có các cách chữa trị cụ thể. Thường khi tụt HA kèm triệu chứng cần chữa trị trong khi HA thấp, ổn định lâu dài, có thể không cần phải chữa trị.  Những người có dáng người nhỏ, đo HA cũng có thể thấp. Vì vậy, bạn chọn đúng dụng cụ đo HA để có kết quả chính xác nhất.

- Trong trường hợp nếu thấp HA không có lý do, bác sĩ sẽ cho các bạn uống thuốc khi HA bị tụt thường xuyên với triệu chứng. Các thuốc bác sĩ thường cho bệnh nhân thường xuyên tụt HA uống là thuốc Midodrine (Orvaten).  Trong trường hợp thấp huyết áp do đổi vị trí, bác sĩ có thể cho các bạn uống thuốc Fludrocortisone để tăng dung tích máu và làm giảm khả năng máu bị tụ về phần dưới cơ thể.

- Bác sĩ sẽ khuyên các bạn uống nước đầy đủ. Trong trường hợp bị thiếu muối, các bạn có thể ăn thêm chút vị mặn để giữ nước, và giữ huyết áp  không bị tụt.

- Chú ý đến các thay đổi vị trí như từ nằm lên ngồi. Các bạn thay đổi vị trí từ từ, không làm nhanh đột ngột, để cơ thể có thêm thời gian hiệu chỉnh, không làm giảm máu đột ngột lên não.

- Đem vớ ép (compression stock) tĩnh mạch giúp giữ máu chạy lên phần trên cơ thể. Lưu ý là các bạn đừng mang vớ ép chân quá chật, có thể làm sẽ tổn thương da và các mạch máu.

- Tập thể dục thường xuyên cũng giúp mạch máu săn chắc, co dãn phù hợp, giúp bảo vệ huyết áp ổn định. Khi huyết áp bị thấp, các bạn cố gắng tập thể dục thường xuyên để tăng nhịp tim và tăng khả năng tuần hoàn máu.

- Ngủ đủ giấc sẽ khiến cho HA ổn định.

Nhìn chung huyết áp thấp được xem là một chỉ số nguy hiểm, được bắt nguồn từ nhiều bệnh hay nhiều lý do khác nhau. Khi bị huyết áp thấp sẽ dẫn đến các biểu hiện chóng mặt, ngất xỉu, té ngửa hay một số biến chứng khác nghiêm trọng hơn.

Bài viết chia sẻ các thông tin đến bệnh tụt huyết áp này chắc chắn sẽ giúp ích được cho nhiều bạn đọc. Bởi đây là thông tin rất cần thiết mà mỗi chúng ta nên biết để có thể bảo vệ sức khẻo cho bản thân cũng như người thân trong gia đình. 

Tags : chi so quan trong benh tut huyet ap can biet, khong nen xem thuong benh tut huyet ap, tut huyet ap
VIẾT BÌNH LUẬN CỦA BẠN:
popup

Số lượng:

Tổng tiền:

avatar
Xin chào
close nav
zalo

HOTLINE

1900 866 856